Koncepcje: Batia Strauss

Batia Strauss to pochodząca z Izraela, pianistka, pedagog i nauczycielka fortepianu. Chcąc przybliżyć muzykę klasyczną, stworzyła metodę aktywnego słuchania muzyki, która integruje różne formy aktywności: słuchanie muzyki, grę na instrumentach, taniec i śpiew z elementami pantomimy, dramy i różnych form plastycznych. Dzięki temu, w sposób niewerbalny, odkrywa różne aspekty dzieła muzycznego: jego formę, tempo, rytm, dynamikę.

Po co stosować metodę aktywnego słuchania muzyki?

  • Aby w prosty sposób przybliżyć muzykę klasyczną.
  • Aby poprzez aktywne słuchanie poznać proste ruchy rytmiczne i taneczne, jednocześnie usprawniając umysł, ciało i precyzję ruchów.
  • Aby poznać strukturę utworu muzycznego poprzez ruch i rozpoznawanie zmian w muzyce oraz różnicowanie poszczególnych jej części.
  • Aby poprzez zabawy rytmiczne przygotować dzieci do gry na instrumentach perkusyjnych.
  • Aby kształtować wyobraźnię dźwiękową dziecka.

Aktywne słuchanie muzyki ma przebieg zabawy, gdzie doświadczenie zdobywa się podczas kolejnych etapów. Każdy etap metody Batii Strauss to osiąganie nowych doświadczeń muzycznych oraz odkrywanie walorów i tajemnic tkwiących w muzyce.

Etapy pracy z utworem:

  1. Fabularyzowanie muzyki połączone z prostymi ruchami rytmicznymi.
  2. Realizacja w tańcu.
  3. Gra na instrumentach.
  4. Połączenie tańca z instrumentacją.
  5. Mówienie o muzyce (tylko wtedy, gdy dziecko doświadczyło danej muzyki).

Metoda Batii Strauss pozwala dzieciom uczestniczyć w utworze muzycznym, przeniknąć do jego struktury, odczuwać i przeżywać radość wspólnoty tworzenia. Natomiast nauczyciele mają możliwość rozwijania aktywności twórczej, własnej i ucznia, nawet, jeśli nie mają dużego doświadczenia muzycznego.

Na co pozwala dzieciom metoda aktywnego słuchania muzyki?

  • Uczestniczą w utworze muzycznym.
  • Przenikają do struktury całego utworu i odbierają go w radosny sposób.
  • Odczuwają i przeżywają radość.
  • W swobodny sposób zmieniają role, mogąc występować w roli współwykonawcy i dyrygenta.
  • Kształtują wyobraźnię dźwiękową.
  • Poprzez atrakcyjność utworu mogą go wielokrotnie słuchać, bez uczucia nudy i znużenia.
  • Uczą się zasad zasad współdziałania dla osiągnięcia wspólnego celu, przestrzegania ustalonych reguł i ról oraz ćwiczą koncentrację.

Jakie korzyści płyną ze stosowania metody do nauczycieli?

  • Zachęta do rozwijania aktywności twórczej nauczyciela i ucznia.
  • Inspirowanie nauczyciela do rozwijania metody w sposób indywidualny.
  • Poznanie nowych sposobów przedstawiania utworu muzycznego, poprzez stosowanie zintegrowanego słuchania muzyki, gry na instrumentach, tańca i śpiewu z elementami pantomimy, dramy i różnych form plastycznych.
  • Osiągnięcie zamierzonego celu odbywa się w stosunkowo któtkim czasie.
  • Wskazywanie w sposób niewerbalny na różne elementy dzieła muzycznego (formę, tempo, rytm, dynamikę, barwę).

Jakie zalety posiada metoda Batii Strauss?

  • Sprawia, że muzyka staje się lubiana i chętnie słuchana.
  • Stwarza możliwość zabawy z muzyką.
  • Pozwala czerpać z muzyki to co najlepsze: piękno, wrażliwość, pomysłowość, muzykalność.
  • Uruchamia wyobraźnię muzyczną.
  • W prosty i zrozumiały sposób przybliża różne rodzaje muzyki.

Kilka wskazówek realizacyjnych:

  • W miarę możliwości fabularyzuj opracowywane utwory, aby stanowiły integralną część utworu.
  • Zajęcia prowadź w kręgu (łatwo obserwować dzieci i korygować błędy).
  • Twoje ruchy, zwłaszcza mimika, powinny być bardzo wyraźne i jednoznaczne.
  • Podczas występów publicznych realizuj zadania razem z dziećmi (bądź ich dyrygentem).
  • Sposób grania na instrumentach pokazuj bez instrumentów (na niby) z wyraźnym i synchronicznym sygnałem dyrygenta (dziecko może wyobrazić sobie dźwięk, konsekwencje wydobycia i umiejscowienie go w utworze).
  • Ucz dzieci tego, co lubią, nie zmuszaj ich do aktywności.
  • Wychodź do dzieci z propozycjami i pokonuj ich nieśmiałość.
  • Z każdego utworu wydobywaj najistotniejsze cechy, niekoniecznie czysto muzyczne (np. dworskość – etykieta, ludowość),
  • Powołuj się na najlepsze wzorce i najnowsze doniesienia artystyczne.
  • Wykorzystuj instrumenty wykonane przez dzieci.
  • Stosuj poznawanie instrumentarium C. Orffa, a także instrumenty profesjonalne (wykorzystuj zasadę częstej zamiany instrumentów i dbaj o brak rywalizacji podczas gry).
  • Wszystkie czynności na zajęciach traktuj serio, realizuj rzeczowo i w dosyć szybkim tempie.
  • Traktuj dzieci jak dorosłych.
  • Uwrażliwiaj dzieci na muzykę i spraw, aby ją słuchały, zaakceptowały i polubiły.

Źródło:
M. Skiba, „Aktywne słuchanie muzyki według Batii Strauss”, Wychowanie w Przedszkolu 2009/1.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *